Optimistische
geluiden en geloof in eigen kunnen op tweede ESEF industriedebat
“Stel een garantiefonds van 1 miljard
euro in voor jonge ondernemers met lef. Laat hun plannen beoordelen
door de ondernemers die hier vanmiddag in het forum zitten. Zo’n
fonds kost geen geld, het levert zelfs geld op.” PvdA Kamerlid
Luuk Blom ageerde met dit plan tegen de wazigheid van de Industriebrief.
Hij deed dit op het ESEF Industriedebat op 16 maart jl. in Kasteel
Maurick in Vught, waar politiek en ondernemend Nederland met elkaar
in debat ging onder het motto ‘Kiezen voor kracht’. Het
debat werd georganiseerd door VNU Exhibitions en Link Magazine.
Volgens M. van Pernis, CEO van Siemens Nederland, is er alle reden om te geloven
in de eigen kracht. “In vergelijking met andere landen doen
we het helemaal niet slecht. We onderschatten ons zelf. Er heerst
bij ons teveel een ‘ja, maar’-cultuur. We moeten weer
leren ondernemer te zijn. Ik bespeur een kentering bij jonge mensen.
Er komt een generatie aan die bereid is risico’s te lopen. Geef
ze dan ook de ruimte om fouten te maken, zodat ze echte ondernemers
worden. Mensen die dat durven, moeten ook meer kunnen verdienen. Dat
zou fiscaal tot uitdrukking moeten komen.”
Het gebrek aan adequaat onderwijs werd tijdens het industriedebat
uitgebreid beleden. Voorzitter Karel Deppe van de Federatie Technisch
Centrum waarschuwde voor een overvloed aan academisch geschoolden,
terwijl er geen vakman meer te krijgen is. Wie staat er straks aan
de lasrobot, vroeg Deppe zich hardop af. De scheikundedoos van vroeger
is verruild voor de Nintendo. Ouders zien hun kinderen liever achter
een bureau dan in een overall. Volgens Jan Mengelers van TNO Industrie
is het deels een imagoprobleem. Sinds in Eindhoven werktuigbouwkunde
is omgedoopt in biomedische technologie is het aantal vrouwen dat
techniek studeert fors toegenomen. Mengelers pleit ervoor dat ingenieurs
veel vaker de klas in gaan om uit te leggen waarmee ze zich bezighouden.”
“Eigen schuld dikke bult ”, repliceerde Ton de Bruine
van Brinks Metaalbewerking. De Bruine is voormalig voorzitter van
de NEVAT. “Ondernemers klagen over de kwaliteit van onderwijs.
Tegelijkertijd bezuinigen ze op de post opleidingen als het economisch
moeilijker gaat. Luuk Blom van de PvdA pleitte voor bedrijfsscholen
nieuwe stijl: “Er bestaat behoefte aan hoger gekwalificeerde
vakmensen, daarnaast heb ik zorg om de 300 a 400 duizend mensen die
niet meer mee kunnen komen in de kennisindustrie. Het huidige VMBO
is onvoldoende gekwalificeerd om hierop in te spelen. Daar ligt een
taak voor de ministeries van Economische Zaken en Onderwijs. We zijn
nu te veel afhankelijk van goedwillende schooldirecteuren.”
“We klagen te veel”, constateert Ton de Bruine. “In
feite zijn we schatrijk. Een productieverhoging van 25 procent is
mogelijk. We moeten daarvoor meer dan alleen in machines investeren.
Het is vooral een kwestie van innovatie van processen en organisatie.
Houd je zelf een spiegel voor en kijk. Lastig proces overigens, want
het is moeilijk om de medewerkers mee te krijgen.” Thomas Pehrson,
CEO van Festo constateert dat we in Nederland met tien jaar oude technologie
werken. “Als we met de nieuwste beschikbare technologie, inclusief
organisatieaanpassing, zouden werken, resulteert dat in een aanzienlijke
productiviteitsverhoging.
Fred Welschen, CEO van Inalfa Roof Systems vindt dat het ook aan
marketingkennis schort. “Bedrijven weten onvoldoende wat er
in hun markt gebeurt. Velen zitten in een doodlopende weg. Materialen
veranderen, functies van producten veranderen. Doordenken over de
betekenis daarvan zit er niet bij.” Als producent van schuifdaken
voor personenwagens gaf hij toe de gevolgen van de airco in auto’s
te hebben onderschat. Daar staat tegen over dat Inalfa op het juiste
moment heeft ingespeeld met grote daksystemen voor bijvoorbeeld de
Jeep en andere SUV’s.
De aanwezige heren politici bespeuren een kanteling in discussies
over de industrie. Ronald Kortenhorst van het CDA merkt dat de Kamer
oog heeft voor de Nederlandse industrie: “De industrie is niet
langer de rokende schoorsteen, die er binnenkort mee ophoudt omdat
de hele productie naar China verhuist. Het is niet langer het karteldak
dat niet aan de Arbo-normen voldoet. Onze cultuur is niet meer op
techniek gericht. De industrie speelt daar zelf ook een rol in. Denk
als industrie aan je maatschappelijke relevantie en maak die ook bekend,
bijvoorbeeld in de tweede kamer.”
Luuk Blom van de PvdA vielen de optimistische geluiden op. Hij had
ook nog een tip: trek je niet te veel aan van de overheid. “We
zijn niet blij met de industriebrief”, hield hij de ondernemers
voor. “Ik begrijp ook niet dat ondernemers er blij mee zijn.
Te wazig. Ik zou willen dat het kabinet een idee presenteert, en dat
beleid met concrete maatregelen ondersteunt. Willen we de industrie
behouden? Ja. Willen we hoogwaardige industrie? Ja. In de industriebrief
staan geen data en geen budgetten. Ik ben er voor nu concrete maatregelen
te nemen. Verleen iemand direct een vergunning als daarop recht bestaat.
Help ondernemers om op hun bek te gaan. Steun ze met een garantiefonds.”
Hoe moet het er in 2010 uitzien, vroeg discussie leider Harry Starren
van De Baak managementcentrum VNO NCW. Voor Blom is dat de periode
van het tweede kabinet Bos, met een sterk en sociaal industriebeleid.
Kortenhorst hoopt dat tegen die tijd voor alle Europese werknemers
letterlijk dezelfde regels gelden. Hij hoopt ook dat China en Amerika
tegen die tijd in staat een dreigende milieu- en energiecrisis af
te wenden. Derde wens is overvolle technische universiteiten. Mevrouw
L. van Rietschote, topambtenaar bij het ministerie OC&W had een
bijzondere wens: minder ambtenaren en minder Kamerleden.
Tot slot vroeg een van de panelleden zich af of de politiek sowieso
competent genoeg is om een industriebeleid te ontwikkelen.
Het volgende ESEF Industriedebat vindt plaats op de vakbeurs ESEF,
die van 14 tot en met 17 maart 2006 in de Jaarbeurs in Utrecht wordt
gehouden.
Op 15 apri 2005l verschijnt er in Link Magazine een uitgebreid verslag
van het Industrie debat.
